Sở Giáo dục và Đào tạo Sơn La đang cân nhắc mở rộng đề thi tuyển sinh lớp 10 lên tới 6 môn, gây xôn xao cả phụ huynh lẫn học sinh.

Bối cảnh đề xuất tổ hợp 6 môn

Vào ngày 5/1/2026, Sở GD‑ĐT Sơn La phát hành Thông báo số 12, trong đó nêu rõ kế hoạch đưa ba môn thi truyền thống (Toán, Ngữ Văn, Tiếng Anh) cùng ba môn bổ sung: Lịch sử‑Địa lí, Khoa học tự nhiên và Tiếng Anh (đã có trong danh sách). Mục tiêu là tạo điều kiện cho học sinh thể hiện năng lực đa dạng, đồng thời giảm hiện tượng “học lệch, học tủ”.

Ý kiến của phụ huynh

Những bức tranh phản hồi chia thành hai nhóm rõ rệt.

Nhóm A lo ngại: Chị Thái Hà (Phường Tô Hiệu) cho rằng thời gian chuẩn bị chưa đủ, học sinh chưa có tâm lý sẵn sàng, và giáo viên cũng chưa được đào tạo để giảng dạy đồng thời 6 môn. Cô nói: “Việc học và thi 6 môn trong tổ hợp là quá nhiều và quá gấp gáp, gây áp lực cho cả người học và người dạy.”

Nhóm B đồng tình: Anh Tuấn và chị Thùy Dương (cũng ở Tô Hiệu) cho rằng đề xuất này là “cứu cánh” cho các học sinh có năng lực mạnh ở môn không phải Toán‑Văn‑Anh. Họ cho rằng việc đa dạng hoá môn thi sẽ giảm áp lực học tủ, thúc đẩy rèn luyện kỹ năng tư duy và khả năng học tập toàn diện.

Quan điểm của giáo viên và chuyên gia

Ông Nguyễn Văn Chiến, Giám đốc Sở GD‑ĐT Sơn La, nhấn mạnh rằng chất lượng giáo dục tỉnh đã cải thiện đáng kể (tỷ lệ tốt nghiệp THPT tăng từ 72,4% năm 2019 lên 99,6% năm 2025). Ông cho rằng việc mở rộng môn thi sẽ giúp đánh giá năng lực thực tế hơn, tránh phụ thuộc quá mức vào điểm số học bạ.

Ông còn lưu ý rằng Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị (đến 2035) yêu cầu 100% học sinh hoàn thành chương trình THPT. Do dự kiến tăng quy mô tuyển sinh, việc đa dạng hoá môn thi không chỉ không làm giảm cơ hội mà còn nâng cao chất lượng giáo dục ở các trường miền núi.

Cảm nhận của học sinh

Hầu hết học sinh lớp 9, như Bảo Châu (Trường THCS Chiềng An), ban đầu cảm thấy lo lắng vì khối lượng kiến thức tăng. Tuy nhiên, họ cũng nhận thấy rằng đề xuất sẽ giúp họ tập trung ôn tập sớm hơn, đồng thời mở ra cơ hội thể hiện năng lực ở các môn Lịch sử, Địa lí và Khoa học tự nhiên.

Triển khai và hướng đi tiếp theo

Sở sẽ tổ chức hội nghị trực tuyến với các trường để thống nhất chi tiết đề thi, sau đó đề xuất lên UBND tỉnh. Quyết định cuối cùng sẽ xác định môn thi chính thức cho kỳ tuyển sinh lớp 10 năm học tới.

Việc này không chỉ là một thay đổi về cấu trúc đề thi mà còn là bước thực hiện chiến lược giáo dục toàn diện, hướng tới giảm bất bình đẳng trong học tập và nâng cao năng lực thực tiễn của học sinh tỉnh Sơn La.

Thu Thùy/VOV‑Tây Bắc

Chi tiết chung kết Sinh viên Thế hệ mới 2025

Ngày 11/1/2026, tại Hà Nội, cuộc thi do Đài Truyền hình Việt Nam tổ chức đã công bố HSB là đội vô địch.

Ba đội thi đấu:

• Đại học Yersin Đà Lạt – dự án “Chilicap”, giải pháp giảm đau cơ xương khớp từ ớt Carolina Reaper.
• Đại học Kinh tế Tài chính TP.HCM (UFE) – dự án “Còn nét Gen”, hướng tới thay đổi lối sống Gen Z miền Nam.
• Trường Quản trị và Kinh doanh – ĐHQGHN (HSB) – dự án “Vươn mình cùng nền tảng số”.

Cuộc thi gồm ba vòng: báo cáo dự án, phản biện và soi chiếu tương lai. Đội HSB đã xuất sắc vượt qua các vòng để giành ngôi vị quán quân, kèm giải thưởng 200 triệu đồng và Bằng khen của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Dự án “Vươn mình cùng nền tảng số” – Giải pháp công nghệ cho người khuyết tật

Dự án do sinh viên HSB khởi xướng là một sáng kiến phi lợi nhuận, tập trung hỗ trợ người khuyết tật ở một số khu vực Hà Nội. Nhờ việc sử dụng các công nghệ đã quen thuộc như ứng dụng di động, nền tảng thương mại điện tử và các công cụ truy cập đa ngôn ngữ, dự án đã đáp ứng một số tiêu chí của SDGs (Sustainable Development Goals) của Liên Hợp Quốc, bao gồm:

• SDG 1 – Xóa nghèo: tạo cơ hội kinh doanh cho người khuyết tật.
• SDG 4 – Giáo dục chất lượng: cung cấp tài liệu và đào tạo kỹ năng số.
• SDG 8 – Công việc tốt và tăng trưởng kinh tế: mở rộng kênh bán sản phẩm của người khuyết tật.
• SDG 10 – Giảm bất bình đẳng: nâng cao khả năng tự lập.

Ban tổ chức đánh giá cao dự án dựa trên các chỉ số thực tế: hơn 150 sản phẩm đã được đưa lên nền tảng, doanh thu thử nghiệm đạt 45 triệu đồng trong 3 tháng đầu, và số lượng người dùng đăng ký tăng 30 %.

Kế hoạch triển khai và mở rộng sau chiến thắng

Theo lời Đội trưởng Nguyễn Hải Hà, “Chúng tôi sẽ hoàn thiện tài liệu hướng dẫn, mở rộng đội ngũ cộng tác viên, và ra mắt website chính thức để tăng độ tin cậy và kết nối với các đối tác.” Ngoài ra, nhóm dự định phát triển kênh bán hàng trực tuyến, hợp tác với các doanh nghiệp xã hội và tìm kiếm nguồn tài trợ để duy trì hoạt động lâu dài.

Với nguồn vốn giải thưởng 200 triệu đồng, HSB dự định đầu tư vào:

1. Phát triển và bảo trì nền tảng số (30 triệu).
2. Đào tạo và hỗ trợ người khuyết tật (50 triệu).
3. Chiến dịch quảng bá và kết nối đối tác (40 triệu).
4. Quỹ dự phòng hoạt động (80 triệu).

Những bước đi này hứa hẹn sẽ biến dự án từ một sáng kiến sinh viên thành một mô hình bền vững, có thể nhân rộng ra các tỉnh lân cận.

Nhìn lại và hướng tới tương lai

Chiến thắng không chỉ là niềm tự hào cho HSB mà còn là minh chứng cho sức mạnh của công nghệ khi được áp dụng vào giải quyết các vấn đề xã hội. Bạn có muốn biết thêm về cách các dự án sinh viên có thể tạo ra tác động thực tế? Hãy chia sẻ cảm nghĩ của bạn và theo dõi các cập nhật tiếp theo.

Hơn 9.000 sinh viên Khóa 70 vừa đặt chân vào Học viện Nông nghiệp Việt Nam, mở ra chương mới cho giáo dục đại học trong kỷ nguyên số.

Sự kiện chào đón tân sinh viên

Vào tối ngày 8/1, Học viện tổ chức buổi lễ chào đón tại khuôn viên, quy tụ hơn 9.000 sinh viên mới cùng phụ huynh, giảng viên và đại diện doanh nghiệp. Hoạt động mở đầu bằng phần lễ phát biểu, trình chiếu video và các tiết mục văn nghệ.

Phát biểu của lãnh đạo Học viện

PGS. TS Nguyễn Công Tiệp, Phó Giám đốc Học viện, nhấn mạnh: “Nông nghiệp ngày nay không còn là công việc thủ công. Chúng ta đang chuyển sang nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp thông minh, nông nghiệp xanh và kinh tế tuần hoàn.”

Đổi mới chương trình đào tạo đáp ứng xu hướng số

Theo Tiệp, nhu cầu về nhân lực trong ngành nông nghiệp đang thay đổi nhanh chóng: sinh viên không chỉ cần kiến thức chuyên môn sâu mà còn phải thành thạo kỹ năng số, tư duy sáng tạo và khả năng làm việc trong môi trường quốc tế.

Học viện đã:

• Rà soát và cập nhật các môn học theo chuẩn đại học số;
• Áp dụng mô hình “learning‑by‑doing” qua dự án thực tiễn với doanh nghiệp và viện nghiên cứu;
• Mở rộng hợp tác với các trường đại học nước ngoài để tạo cơ hội du học và trao đổi sinh viên.

Hoạt động phong trào sinh viên và vinh danh xuất sắc

Trong khuôn khổ buổi lễ, Học viện công bố danh sách thủ khoa và á khoa đầu vào năm 2025, trao học bổng du học cho ba sinh viên xuất sắc và tuyên dương các giải thưởng “Sao Tháng Giêng” và danh hiệu “Sinh viên 5 tốt”.

Nguyễn Phương Linh – thủ khoa Khóa 70, chia sẻ: “Tôi chọn ngành Công nghệ sinh học vì muốn hiểu sâu về sinh học, môi trường và con người, không chỉ giải các bài toán lý thuyết.”

Hướng tới tương lai – Nông nghiệp thông minh và khởi nghiệp

Học viện đặt mục tiêu “học đi đôi với hành”, khuyến khích sinh viên tham gia các dự án khởi nghiệp, nghiên cứu ứng dụng thực tiễn và chuẩn bị cho thị trường lao động toàn cầu. Theo Báo cáo của Bộ Giáo dục và Đào tạo 2023, nhu cầu nhân lực trong lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao dự kiến tăng 18% mỗi năm, tạo cơ hội việc làm cho hơn 150.000 sinh viên trong 5 năm tới.

Buổi lễ khép lại bằng các tiết mục nghệ thuật do sinh viên trình diễn, khắc họa tinh thần nhiệt huyết và khởi đầu cho hành trình học tập của hơn 9.000 tân sinh viên Khóa 70.

Đọc thêm về các chương trình nông nghiệp công nghệ cao và cơ hội du học tại Học viện.

Thực trạng giáo dục kỹ năng sống ở tiểu học

Trong chương trình giáo dục phổ thông mới, kỹ năng sống được xem là trụ cột quan trọng giúp trẻ hình thành nhân cách và thói quen xã hội. Tuy nhiên, thực tế tại nhiều trường tiểu học ở Ninh Bình cho thấy học sinh vẫn chỉ nhận được kiến thức lý thuyết mà thiếu cơ hội thực hành.

Khi bài học còn xa rời thực tiễn

Giáo viên, phụ huynh và học sinh đều nhận thấy nội dung hiện đang nặng khái niệm, ít trải nghiệm. Học sinh có thể recite các nguyên tắc về tình yêu thương, hợp tác, nhưng lại lúng túng khi gặp tình huống thực tế như bị lạ hỏi, bị thương nhẹ trong lớp hoặc lạc trong siêu thị.

Đa phần các hoạt động “phong trào” kỹ năng sống chỉ diễn ra định kỳ, chưa được tích hợp chặt chẽ vào khung chương trình học, khiến chúng trở thành phần “bổ sung” thay vì là một phần thiết yếu.

Nỗi lo của phụ huynh

Phụ huynh mong muốn con mình có những kỹ năng cụ thể, thiết thực để tự bảo vệ và tự chăm sóc. Một số ví dụ thực tế:

• Không biết cách phản ứng khi bị lạc ở siêu thị (Nguyễn Thị Hồng, mẹ học sinh lớp 2).
• Không biết xử lý khi mất điện hoặc khi có người lạ gõ cửa (Trần Văn Dũng, bố học sinh lớp 3).
• Thiếu kiến thức an toàn mạng xã hội trong thời đại công nghệ (Phạm Thị Mai, mẹ học sinh lớp 5).

Họ đều khẳng định rằng kỹ năng sống chỉ phát huy hiệu quả khi được rèn luyện đồng bộ ở nhà, trường và xã hội. Nếu thiếu một môi trường nào đó, trẻ dễ rơi vào trạng thái “học mà không hành”.

Giải pháp đổi mới từ nhà trường

Theo báo cáo của Bộ Giáo dục và Đào tạo 2023, 85% trường tiểu học chưa có tài liệu chuẩn về kỹ năng sống và thiếu đội ngũ giáo viên được đào tạo chuyên sâu. Một cán bộ quản lý giáo dục tại Ninh Bình cho biết:

“Chúng tôi quan tâm tới giáo dục kỹ năng sống, nhưng để tổ chức một tiết học thực hành đúng nghĩa cần tài liệu, chuyên gia, cơ sở vật chất và thời gian. Giáo viên chủ nhiệm rất tâm huyết, nhưng không thể kiêm nhiệm hết mọi vai trò.”

Để khắc phục, cần:

1. Xây dựng bộ tài liệu mẫu, đồng bộ với chương trình quốc gia.
2. Đào tạo chuyên sâu cho giáo viên, đồng thời hợp tác với các chuyên gia y tế, công an và các tổ chức xã hội.
3. Liên kết chặt chẽ với phụ huynh thông qua các buổi workshop, hội thảo thực hành.
4. Triển khai các mô hình sáng tạo như “Ngày kỹ năng sống”, hội chợ trải nghiệm, hoặc các chủ đề tháng.

Ví dụ thực tiễn: Trường Tiểu học Liêm Phong (Liêm Hà, Ninh Bình) đã tổ chức một chuỗi hoạt động mô phỏng tình huống khẩn cấp – từ sơ cứu cơ bản đến cách gọi cứu trợ – và nhận được phản hồi tích cực từ cả học sinh và phụ huynh.

Kết luận

Giáo dục kỹ năng sống không thể chỉ là lời nói hay khẩu hiệu đạo đức. Đó là quá trình giáo dục hành vi gắn liền với đặc điểm phát triển của trẻ và bối cảnh thực tiễn. Khi được dạy qua trải nghiệm, rèn bằng hành động và nuôi dưỡng bởi sự đồng hành của gia đình – trường học – xã hội, kỹ năng sống sẽ trở thành hành trang vững chắc giúp trẻ tự tin đối mặt với mọi thử thách.

Vân Anh