Nội dung chính
Chi phí đại học Mỹ tăng mạnh
Học phí ở Mỹ đã vươn tới mức chưa từng có, khiến nhiều gia đình châu Á cân nhắc lại giấc mơ du học.
Theo dữ liệu của US News, mức học phí trung bình của các trường công lập đã tăng 158% so với hai thập kỷ trước, tương đương khoảng 28.000 USD/năm. Đối với các trường tư thục, mức tăng 132% đưa chi phí lên trung bình 46.600 USD mỗi năm. Tổng cộng, chi phí đại học Mỹ đã tăng khoảng 40% trong 20 năm gần nhất.
Chính sách visa ngày càng khắt khe
Trong năm 2025, Hoa Kỳ thực hiện một loạt biện pháp mới: tạm ngừng phỏng vấn visa vào mùa hè cao điểm, yêu cầu ứng viên công khai tài khoản mạng xã hội và thậm chí đe dọa thu hồi giấy phép tuyển sinh quốc tế của một số trường danh tiếng. Những thay đổi này đã làm giảm niềm tin của phụ huynh và sinh viên.
Dữ liệu của Cơ quan Quản lý Thương mại Quốc tế cho thấy số sinh viên quốc tế tới Mỹ giảm 19% vào mùa thu 2023, chỉ còn khoảng 300.000 người – mức giảm lớn nhất ngoại trừ thời kỳ dịch Covid‑19. Trong số đó, sinh viên châu Á giảm hơn 60.000 người, với 45% đến từ Ấn Độ và 11‑12% từ Trung Quốc và Hàn Quốc.
Thị trường việc làm và thách thức Visa H‑1B
Visa H‑1B, vốn là con đường duy nhất cho sinh viên quốc tế làm việc ở Mỹ sau khi tốt nghiệp, đã được chuyển sang mô hình chọn dựa trên mức lương. Ứng viên yêu cầu mức lương bậc IV (cao nhất) sẽ có cơ hội nhận visa gấp bốn lần so với bậc I. Đồng thời, phí bảo lãnh H‑1B dự kiến lên tới 100.000 USD, khiến nhiều doanh nghiệp dè dặt.
Theo một khảo sát của Hiệp hội Giáo dục Quốc tế Mỹ, 53% sinh viên cho biết sẽ không đăng ký học nếu khả năng nhận H‑1B phụ thuộc vào mức lương. Thêm vào đó, các ngành STEM – truyền thống thu hút sinh viên quốc tế – đang đối mặt tỷ lệ thất nghiệp 6‑8% theo báo cáo của Ngân hàng Dự trữ Liên bang New York.
Hậu quả cho nền kinh tế và hệ thống giáo dục Mỹ
Sinh viên quốc tế đã đóng góp khoảng 55 tỷ USD vào nền kinh tế Mỹ trong năm học vừa qua, hỗ trợ ngân sách của các trường đại học để giữ học phí cho sinh viên trong nước. Họ cũng là lực lượng chủ chốt trong giảng dạy và nghiên cứu, vì vậy sự sụt giảm sẽ ảnh hưởng tới chất lượng giáo dục và ngân sách nghiên cứu.
Giáo sư Gaurav Khanna, nhà kinh tế tại Đại học California, cảnh báo: “Nếu lượng sinh viên quốc tế tiếp tục giảm, chúng ta sẽ mất đi một nguồn thu quan trọng và một phần lớn năng lực nghiên cứu của các trường đại học.”
Các điểm đến thay thế cho sinh viên châu Á
Trong bối cảnh khó khăn, nhiều gia đình đang chuyển hướng sang các quốc gia khác. Hàn Quốc đã đạt mục tiêu 300.000 sinh viên quốc tế vào năm 2024, trong khi Đức và Pháp lần lượt tiếp nhận hơn 400.000 và 443.000 sinh viên, tăng 17% so với năm học trước.
Ở Trung Quốc, các trường trung học tại Thượng Hải hiện tập trung mạnh vào chương trình A‑Level của Anh. Ben Wang, quản lý tư vấn du học, cho biết “phụ huynh ngày càng ưu tiên các quốc gia có chính sách visa ổn định và chi phí hợp lý hơn”. Ở Ấn Độ, nền tảng công nghệ giáo dục AdmitKard ghi nhận lượng sinh viên STEM đang chuyển sang châu Âu để theo đuổi các ngành mạnh như AI và dữ liệu lớn.
Những câu chuyện thực tế như Mike Yu (Thượng Hải) chuyển con gái sang Nhật Bản và Brijesh Patel (Ấn Độ) ngừng xin visa Mỹ sau khi bỏ ra hơn 8.000 USD phí tư vấn cho thấy xu hướng này đang lan rộng.
Liệu Mỹ có thể khôi phục lại sức hút của mình? Hãy theo dõi các diễn biến chính sách trong những tháng tới.

Doãn Hùng (Tổng hợp)